Groene assen België: de kaart van autovrije fietsroutes
RAVeL in Wallonië, fietssnelwegen en knooppunten in Vlaanderen, EuroVelo-routes dwars door het land: België heeft een van de dichtste netwerken van groene assen in Europa. Het lastige is ze allemaal op één plek te zien. Zo toon je de kaart van autovrije routes in de VéloCore-planner, en plan en exporteer je daarna je rit, gratis.
Groene assen in België: van RAVeL tot knooppunten, wie doet wat
Het woord ‘groene as’ dekt in België verschillende netwerken, beheerd door andere instanties en elk op hun eigen manier bewegwijzerd. Ze kennen helpt om de kaart te lezen, en om te begrijpen waarom hetzelfde pad soms drie namen draagt.
- RAVeL (Wallonië): het Réseau Autonome des Voies Lentes bundelt bijna 1.500 km oude spoorlijnen en jaagpaden, voorbehouden aan niet-gemotoriseerde gebruikers. Meestal asfalt, heel zachte hellingen: het ideale terrein voor gezinnen, e-bikes en lange rustige ritten.
- Fietssnelwegen en jaagpaden (Vlaanderen): de fietssnelwegen zoals de F1 Antwerpen-Brussel of de F3 Leuven-Brussel verbinden de steden met snelle, doorlopende assen, vaak langs de spoorlijn. De jaagpaden langs de kanalen maken het netwerk compleet.
- Knooppuntennetwerken: ontstaan in Belgisch Limburg, ze nummeren elk kruispunt: je noteert een reeks nummers en volgt de bordjes. Vlaanderen is volledig gedekt, en de meeste Waalse provincies hebben nu hun eigen netwerk.
- EuroVelo en langeafstandsroutes: de EuroVelo 3 (Pelgrimsroute), de EuroVelo 5, de EuroVelo 12 (kust) en de EuroVelo 19 (Maasfietsroute) doorkruisen het land, grotendeels over diezelfde groene assen.
Die netwerken kruisen elkaar voortdurend: een RAVeL kan een knooppuntnummer dragen en deel uitmaken van een EuroVelo. Vandaar het nut van één kaart die ze samen toont, in plaats van vier websites en drie apps.
De kaart van de groene assen van België tonen in de planner
Open de VéloCore-planner in je browser en klap het paneel ‘Officiële routes’ open. Vier lagen, afkomstig van OpenStreetMap, komen over de kaart te liggen: Fietsroutes (EuroVelo en nationaal) in het blauw, RAVeL / groene assen in het groen, Knooppuntennetwerk in het oranje en GR-paden in rode streepjes, die laatste met een waarschuwing: alleen de berijdbare stukken zijn geschikt voor de fiets.
Zoom in op je streek zodat de routes verschijnen, en klik dan op een ervan: de planner volgt ze en maakt er een route van, met afstand, duur en hoogteprofiel. Wil je ook fietspaden en reliëf zien, zet dan de achtergrondkaart op ‘Fiets’ (CyclOSM), naast Plan en Satelliet. Dat alles zonder account en zonder iets te installeren.
- Paneel ‘Officiële routes’: fietsroutes, RAVeL en groene assen, knooppuntennetwerk, GR-paden.
- De routes verschijnen bij het inzoomen; één klik op een route maakt er een fietsroute van.
- Achtergrondkaart ‘Fiets’ (CyclOSM) voor fietspaden en reliëf.
Autovrije fietsroute in België: de methode in vier stappen
1. Kies het profiel. Het profiel Veilig geeft voorrang aan fietspaden, groene assen en rustige straten, ook al wordt de rit iets langer. Het profiel Fietsroutes gaat verder: het trekt je route als een magneet naar de aangevinkte officiële netwerken, RAVeL voorop, zonder te zigzaggen tussen EuroVelo en knooppunten. Het bestaat ook in de iPhone- en Android-apps.
2. Leg de route. Plaats een vertrek en een aankomst, sleep de lijn om bij te sturen, of laat de lusgenerator werken: kies een afstand van 5 tot 180 km en het wegdek ‘Groene assen / RAVeL’, en hij stelt lussen voor die op de trage wegen blijven. Je kunt je rit ook met één muisstreek tekenen: VéloCore legt hem op de dichtstbijzijnde groene assen.
3. Zoek de pauzes. Vink de interessante punten Drinkwater, Café / bevoorrading, Toiletten, Fietsherstelling of Laadpunt e-bike aan. Groene assen lopen soms lang door zonder één winkel: beter de fontein al vóór het vertrek te kennen. Het hoogteprofiel bevestigt dat de rit vlak blijft.
4. Neem de route mee. Sla ze op in je account om ze terug te vinden in de cockpit van de app, met bocht-voor-bochtnavigatie, of exporteer de GPX voor je fietscomputer. Met Premium download je de kaart van de streek om zonder netwerk te rijden. Alle details staan op de pagina functies.
Vijf Belgische groene assen voor op je kaart
- De Maas van Namen naar Dinant: RAVeL en EuroVelo 19, vlak, tussen rotswanden en dorpen: de gezinsrit bij uitstek, met Dinant en zijn citadel als apotheose.
- De Vennbahn: 125 km oude spoorlijn tussen Aken en Troisvierges, dwars door de Oostkantons. De hellingen zijn nooit steiler dan wat een trein kon klimmen, zelfs over de Hoge Venen.
- Lijn 38 in het Land van Herve: boomgaarden, viaducten en dorpen tussen Chênée en Plombières; prachtig in de lente, als de appelbomen bloeien.
- Het Canal du Centre: een vlak jaagpad tussen de hydraulische scheepsliften op de UNESCO-lijst en de reus van Strépy-Thieu: een erfgoedrit zonder één helling.
- De kust, van De Panne tot Knokke: de EuroVelo 12 volgt de 65 km Belgische kust over de dijk en door de polders. De wind zorgt voor de hoogtemeters.
De valkuilen van groene assen, en hoe je ze vermijdt
Een groene as is geen snelweg. Het wegdek verandert: asfalt, dan dolomiet of fijn grind op sommige stukken, denk dus aan banden van minstens 28 tot 32 mm zodra je de grote assen langs de Maas verlaat. Chicanes en autosluizen dwingen je te vertragen, zeker met een aanhanger of brede fietstassen. Op zondag delen wandelaars, skaters en gezinnen het pad: pas je tempo aan en waarschuw voor je inhaalt. Tot slot gebruiken enkele stukken kleine wegen met verkeer om twee delen te verbinden: de kaart toont ze, de cockpit kondigt ze aan.
Veelgestelde vragen over groene assen in België
Wat is het verschil tussen RAVeL en een groene as?
De RAVeL is het Waalse netwerk van trage wegen: oude spoorlijnen en jaagpaden voorbehouden aan niet-gemotoriseerde gebruikers. ‘Groene as’ is de algemene term, ook in Frankrijk gebruikt, die de RAVeL, de Vlaamse jaagpaden langs de kanalen en elk aangelegd pad zonder autoverkeer omvat. In de VéloCore-planner toont de laag ‘RAVeL / groene assen’ ze allebei.
Hoe vind ik de kaart van de groene assen in België?
Open de VéloCore-planner, klap ‘Officiële routes’ open en vink RAVeL / groene assen, Knooppuntennetwerk en Fietsroutes aan. De routes verschijnen zodra je op je streek inzoomt, op basis van OpenStreetMap-gegevens. Eén klik op een route maakt er een fietsroute van, klaar om als GPX te exporteren. Het is gratis en er valt niets te installeren.
Kun je met een racefiets over de Belgische groene assen rijden?
Ja, het grootste deel van de RAVeL en de fietssnelwegen is geasfalteerd. Sommige stukken blijven dolomiet of fijn grind, berijdbaar met banden van 28 tot 32 mm als je wat marge houdt. De achtergrondkaart ‘Fiets’ van de planner en het hoogteprofiel helpen je onverharde stukken en de zeldzame hellingen te spotten voor je vertrekt.
Toon de kaart, plan, vertrek
Officiële routes, profiel Veilig, lusgenerator en GPX-export: alles is gratis in de webplanner, zonder iets te installeren.